Rys historyczny Ochotniczej Straży Pożarnej w Jerzmanowicach

Ochotnicza Straż Pożarna w Jerzmanowicach została założona z inicjatywy miejscowego organisty Henryka Jankowskiego w roku 1922, przyjmując na siebie trudną i zaszczytną służbę niesienia pomocy ludziom dotkniętym klęskom pożaru.

Pierwszymi strażakami byli: Izydor Mrozowski, Franciszek Krawczyk, Piotr Sarota. Początki nie były łatwe, strażacy dysponowali skromnym wyposażeniem - ręczną pompą przywiezioną do Jerzmanowic z Pilicy koło Olkusza. Sprzętem zajmował się m.in. Władysław Perek, a do akcji dostarczano ją końmi, których użyczali strażacy - miejscowi gospodarze, m.in. Stefan Tarcholik, Mieczysław Szlachta, Józed Kurek, Julian Pogan. Z takim wyposażeniem jednostka funkcjonowała przez kilkadziesiąt lat, a zabytkowa sikawka pamiętająca jeszcze czasy austriackie do dnia dzisiejszego zdobi obecny budynek remizy, jako historyczny eksponat będący na wyposażeniu jednostki od roku 1928.

Społeczność Jerzmanowic 6 maja 1937 roku za ofiarność i pomoc jaką nieśli strażacy, ufundowała i przekazała uroczyście sztandar Jednostce z wizerunkiem św. Floriana. W trudnych latach II wojny światowej strażacka drużyna wspierała i pomagała mieszkańcom. Po wojnie czuwała w sytuacji zagrożenia przeciwpożarowego wioski. Sygnałem alarmowym był dźwięk grany na trąbce sygnałowej przez druha Stanisława Marońskiego lub Stanisława Tarcholika.

Pierwszym samochodem Jednostki OSP Jerzmanowice był przekazany przez wojsko z demobilu Dodge. Kolejny samochód to nowy Star A25 otrzymany z Komendy Wojewódzkiej Państwowej Straży Pożarnej w Krakowie w roku 1964. Jednym z pierwszych wyjazdów tego samochodu to pożar Rafinerii Nafty w Czechowicach - Dziedzicach w 1971 roku.

W czasie obchodów 45-lecia istnienia Jednostki OSP Jerzmanowice, która odbyła się 10 września 1967 roku, jako symbol ofiarnej i wiernej służby pożarniczej druhowie otrzymali drugi sztandar.

Do roku 1988 siedziba remizy mieściła się w dawnym budynku szkoły, który został zbudowany w XIX wieku podczas budowy parafialnego kościoła pw. Św. Bartłomieja Apostoła. Do czasu ukończenia budowy kościoła służył on parafianom za kaplicę, w której odbywały się nabożeństwa. W 1986 roku powołano Społeczny Komitet do budowy nowego wielofunkcyjnego budynku remizy OSP, na czele którego stał Krzysztof Zgoda. Dzięki ofiarności społeczeństwa, zaangażowaniu władz gminy i pełnego poświęcenia pracy strażaków, oddano go do użytku już w roku 1988. W tym budynku jednostka funkcjonuje do dnia dzisiejszego.

Trzecim samochodem jaki Jednostka OSP posiadała był Star 200 oraz zakupiony w kolejnych latach samochód terenowy UAZ. Dalsze wzbogacanie w sprzęt i rozwój zdolności bojowej jednostki OSP skutkował tym, że w 1997 r. Jednostka OSP Jerzmanowice została włączona do Krajowego Systemu Ratowniczo - Gaśniczego (KSRG).

Kolejne lata to udział w szkoleniach organizowanych przez Komendę Miejska Państwowej Straży Pożarnej w Krakowie oraz doposażanie jednostki w sprzęt specjalistyczny. Zakupiono: pompy szlamowe, piły do drewna i betonu, zestaw sprzętu hydraulicznego do ratownictwa technicznego - Holmatro, ubrania specjalistyczne, środki łączności itp.

Poza wspomnianym wcześniej udziałem w akcji gaszenia rafinerii w Czechowicach - Dziecicach Jednostka OSP Jerzmanowice brała czynny udział również w walce z "czerwonym kurem" pustoszącym lasy w okolicy Olkusza w 1992 roku, usuwaniem skutków powodzi stulecia z 1997 roku w Sułoszowej, Czernichowie, Starym Sączu, Krakowie, Woli Radziszowskiej i miejscowościach na terenie Gminy. Druhowie włączyli się także do akcji usuwania skutków wichury jaka przeszła nad Krakowem w 2002 roku. Pożar Hurtowni farb i lakierów "Dragon" w Szczyglicach w 2003 roku czy też pożary budynków gospodarczych i mieszkalnych, środków transportu, lasów. Ratowanie ofiar wypadków komunikacyjnych i rolniczych. W 2010 roku Jednostka OSP Jerzmanowice uczestniczyła w likwidacji skutków katastrofalnej zimy na terenie Gminy i powiatu krakowskiego. Jednostka brała również czynny udział w usuwaniu zniszczeń powstałych po powodzi w Krakowie również w 2010 roku.

W latach 1945 - 1951 dzięki współpracy druhów OSP i miejscowych działaczy sportowych utworzono Ludowy Klub Sportowy. W wyniku licznych spotkań i poszukiwań nazwy dla klubu wybrano jego nazwę związaną poniekąd z działalnością strażacką. Spośród kilku propozycji m.in. Iskierka, Strażak, Płomień została wybrana ta ostatnia, a mianowicie "Płomień" - autorstwa Stanisława Śladowskiego. Do dnia dzisiejszego kontynuowana jest współpraca, wzajemna pomoc i wymiana doświadczeń.

Od początku istnienia Jednostka OSP Jerzmanowice brała udział w zawodach sportowo - pożarniczych zajmując wysokie miejsca. W latach 60-tych podczas zawodów ówczesnego powiatu olkuskiego w Bolesławiu - II miejsce, rejonowe zawody w Ojcowie - I miejsce. Druhowie z Jerzmanowic współcześnie rywalizują z pozostałymi Jednostkami z terenu Gminy oraz na szczeblu powiatowym.

Druhowie czynnie włączają się w uczestnictwo i oprawę świąt kościelnych, uroczystości gminnych. Organizują również pokazy profilaktyczne dla uczniów z terenu Gminy. Młodych adeptów można spotkać podczas turniejów wiedzy pożarniczej w szkole.

W 2002 roku z własnych środków i dzięki pomocy Komendy Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej w Krakowie, straż z Jerzmanowic zakupiła Mercedesa 608 przeznaczonego do ratownictwa techniczno - ekologicznego. Przywieziony z Niemiec pojazd wielokrotnie sprawdził się w licznych akacjach. Statystki jednostki notują bowiem ok. 100 wyjazdów rocznie, a średnia ta została znacznie przekroczona w 2010 roku. Ze względu na skutki katastrofalnej zimy (śnieżyce, gołoledź, szadź utrzymująca się przez wiele tygodni). W samym I kwartale tego właśnie roku strażacy wyjeżdżali ponad 100 razy do zdarzeń.

W 2005 roku z Komendy Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej w Krakowie Jednostka OSP Jerzmanowice otrzymała samochód ratowniczo - gaśniczy Jelcz 010R (GCBA 5/24). W roku 2010 dzięki staraniom Zarządu OSP pozyskano z Komendy Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej w Krakowie samochód pożarniczy średni Renault Midlliner (GBARt 2/20) z przeznaczeniem jako pojazd do działania ratownictwa technicznego i chemiczno-ekologicznego. Pozyskano również pompę pływającą przekazaną przez Wielką Orkiestrę Świątecznej Pomocy.

W roku 2011 ze środków KSRG zakupiono 4 komplety aparatów ochrony dróg oddechowych będących na wyposażeniu GBARt Renault. Natomiast w roku 2012 Jednostka Ochotniczej Straży Pożarnej w Jerzmanowicach obchodziła swój 90. jubileusz istnienia.

Ostatnie lata, to intensywne działania pod kątem pozyskiwaniae środków finansowych na rozwój jednostki. Dzięki licznym dofinansowaniom i zaagnażowaniu wielu osób, w 2018 roku zakupiono średni samochód ratownicz-gaśniczy GBARt 3,5/29 MAN, a w 2020 roku lekki samochód GLBA 0,3/0,5 Opel Movano. Zmodernizowano również boksy garażowe. Przy wsarciu samorządu gminy wymieniono bramy garażowe oraz bramę wjazdową wraz z ogrodzeniem Remizy OSP.

Strażacy OSP Jerzmanowice w roku 1927 (arch. Maria Mirek)

Zabytkowa sikawka z 1928 roku

Pierwotna siedziba OSP (arch. Małgorzata Wites)

Dodge (arch. Małgorzata Grzyb)

Podczas powiatowych zawodów w Bolesławiu w 1969 roku. Od lewej Edward Perek, Janusz Skrzypek, Jerzy Gach, Julian Małysa, Tadeusz Szklarski, Stanisław Śladowski, Władysław Kozera.